Mỹ áp thuế cao đối với 14 quốc gia, Việt Nam đang nắm giữ lợi thế ra sao?
Trong bối cảnh thương mại toàn cầu nhiều biến động, đặc biệt khi Hoa Kỳ chính thức áp mức thuế cao lên 14 quốc gia, Việt Nam hiện lên như một điểm sáng nhờ sở hữu nhiều ưu thế riêng. Từ ngày 1/8/2025, mức thuế quan mới của Mỹ sẽ được áp dụng, và Việt Nam đang duy trì được vị thế thuận lợi hơn nhiều nước trong khu vực.
Mức thuế cao: Thách thức hay cơ hội?
Ngày 8/7, chính quyền Tổng thống Donald Trump thông báo áp dụng mức thuế cao đối với 15 quốc gia chưa đạt được thỏa thuận thương mại với Mỹ, với hiệu lực bắt đầu từ 1/8/2025. Biện pháp này được xem là nhằm bảo vệ ngành sản xuất nội địa trước hiện tượng gian lận thương mại và các hành vi lách luật.
Tổng thống Trump cũng cảnh báo sẽ tăng thuế đối ứng nếu các quốc gia bị áp thuế có động thái trả đũa bằng cách nâng thuế xuất khẩu hàng hóa Mỹ. Điều này cho thấy chính sách thuế quan của Hoa Kỳ đang ngày càng mang tính chắc chắn và cứng rắn.
Trong tình hình đó, Việt Nam đang nhận được tín hiệu tích cực với mức thuế mới 20% áp cho hàng hóa xuất khẩu thấp hơn đáng kể so với mức 46% trước đây. Đây là một lợi thế cạnh tranh rõ nét so với các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á như Thái Lan và Campuchia phải chịu mức thuế 36%, Indonesia 32%, trong khi Lào và Myanmar là 40%.
Sự chênh lệch về thuế này giúp hàng hóa Việt Nam có khả năng tiếp cận thị trường Mỹ – một trong những thị trường tiêu thụ lớn nhất thế giới – một cách thuận lợi hơn. Mặc dù Mỹ áp thuế cao với nhiều đối tác, nhưng Việt Nam vẫn có cơ hội tạo đà phát triển thuận lợi.
Chuyên gia từ Chứng khoán ACBS nhận định rằng những thông tin tiêu cực nhất liên quan đến thuế quan đang tạm thời lắng dịu, cung cấp sự ổn định và dự báo khả quan hơn cho các doanh nghiệp Việt Nam trong kế hoạch sản xuất và xuất khẩu sắp tới.
Bài toán “hàng trung chuyển” và quy định xuất xứ dưới sức ép thuế của Mỹ
Dù được hưởng lợi với mức thuế ưu đãi, Việt Nam vẫn đối mặt với thách thức lớn về vấn đề “hàng trung chuyển” và quy định xuất xứ hàng hóa. Khi tỷ lệ nhập khẩu nguyên vật liệu trong hầu hết ngành xuất khẩu chủ lực rất lớn (ngoại trừ nông lâm thủy sản) và giá trị xuất khẩu từ khối FDI chiếm phần cao, việc đàm phán tỷ lệ thuế “trung chuyển” cùng việc xác định rõ ràng hàng “trung chuyển” sẽ là trọng điểm nhằm tránh nguy cơ bị áp thuế cao hơn từ Mỹ.
Theo Chứng khoán Mirae Asset, Mỹ dựa trên nguyên tắc “chuyển đổi đáng kể” (substantial transformation) để xác định xuất xứ. Tức là sản phẩm phải trải qua quá trình biến đổi lớn đủ để trở thành một mặt hàng mới về tên gọi, tính chất hoặc chức năng so với nguồn gốc ban đầu. Các công đoạn đơn giản như lắp ráp, đóng gói lại hoặc quá cảnh không được chấp nhận là đủ để xác lập xuất xứ mới. Đây là yếu tố then chốt trong việc Mỹ áp thuế cao.
Tuy nhiên, nghiên cứu của John M. Peterson (2023) cho thấy Cục Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (CBP) hiện áp dụng tiêu chí “chuyển đổi đáng kể” thiếu sự nhất quán, gây ra nhiều tranh cãi và khó khăn cho doanh nghiệp, tạo nên môi trường không chắc chắn và rủi ro cao cho các nhà xuất khẩu Việt Nam dù họ tin chắc mình đã đáp ứng yêu cầu.
Hoa Kỳ sẽ coi một sản phẩm là “hàng chuyển tải” nếu có xuất xứ từ nước khác và chỉ trải qua các công đoạn xử lý đơn giản tại Việt Nam trước khi xuất khẩu sang thị trường Mỹ. Do đó, doanh nghiệp Việt cần lưu trữ hồ sơ, chứng từ chi tiết minh bạch toàn bộ quá trình sản xuất và chuỗi cung ứng để khẳng định nguồn gốc xuất xứ, qua đó tránh bị áp mức thuế cao.
Nỗ lực ngăn chặn gian lận xuất xứ và thúc đẩy nội địa hóa trong bối cảnh thuế cao
Để giảm thiểu rủi ro bị đánh thuế cao thuộc nhóm hàng trung chuyển 40%, các cơ quan chức năng Việt Nam đã tăng cường công tác phòng chống gian lận xuất xứ. Chỉ thị 09/CT-BCT yêu cầu siết chặt kiểm tra, giám sát xuất xứ hàng hóa, đồng thời nâng cao độ nghiêm ngặt so với quy định tại Nghị định 31/2018/NĐ-CP, thể hiện quyết tâm của Chính phủ trước thách thức thuế quan Mỹ 2025.
Song song đó, sự phối hợp giữa Tổng cục Hải quan, Bộ Công Thương và VCCI được đẩy mạnh nhằm đảm bảo quá trình cấp Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O) minh bạch, chính xác, góp phần bảo vệ uy tín hàng hóa Việt trên trường quốc tế và giảm nguy cơ bị đánh thuế không căn cứ.
Các doanh nghiệp sản xuất trong nước đang chịu áp lực lớn trong việc chứng minh rằng sản phẩm của mình đã đáp ứng tiêu chí ‘chuyển đổi đáng kể’ để được xem là hàng hóa có xuất xứ Việt Nam.
Giải pháp thực tiễn nhất chính là tăng cường nội địa hóa, thông qua việc tìm kiếm nguồn cung linh kiện nguyên liệu trong nước hoặc đa dạng hóa nhà cung cấp từ các đối tác bên ngoài khu vực chịu thuế cao. Cách làm này không chỉ giúp giảm nguy cơ áp thuế trung chuyển mà còn thúc đẩy sự phát triển của ngành công nghiệp phụ trợ nội địa.
Phát triển chuỗi cung ứng trong nước: Chiến lược bền vững trước thuế xuất khẩu Mỹ
Doanh nghiệp Việt cũng cần tập trung phát triển chuỗi cung ứng nội địa sâu rộng nhằm nâng cao năng lực chủ động, tăng giá trị gia tăng. Chủ động nguồn nguyên vật liệu và các công đoạn sản xuất giúp giảm sự lệ thuộc vào nguồn cung bên ngoài, kiểm soát chất lượng tốt hơn, đồng thời tiết kiệm chi phí logistics. Đây là bước đi cần thiết trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu ngày càng biến động, đặc biệt khi nguy cơ thuế quan Mỹ được áp dụng rõ ràng hơn.
Tuy nhiên, việc xây dựng và vận hành chuỗi cung ứng nội địa sẽ không dễ dàng trong ngắn hạn. Quá trình này đòi hỏi đầu tư đáng kể về công nghệ, hạ tầng và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao. Đồng thời, xây dựng một hệ sinh thái nhà cung ứng vững mạnh, đa dạng cũng cần sự phối hợp chặt chẽ từ nhiều bên liên quan và thời gian phù hợp.
Dù Mỹ áp mức thuế cao với một số quốc gia, Việt Nam vẫn giữ được mức thuế thấp hơn, tạo ra lợi thế lớn trong ngắn hạn. Tuy nhiên, để duy trì vị thế này lâu dài, Việt Nam cần không ngừng cải thiện minh bạch quy trình xuất xứ, tăng cường phòng chống gian lận thương mại và thúc đẩy mạnh mẽ nội địa hóa chuỗi cung ứng.
Đây là các bước đi chiến lược giúp doanh nghiệp Việt đứng vững trên thị trường quốc tế, góp phần củng cố sự phát triển bền vững của nền kinh tế đất nước trước những chính sách thuế quan Mỹ và khả năng thuế đối ứng trong tương lai.
—
Thuê kho xưởng tại TP.Huế – Thực trạng hiện nay
Với sự phát triển của khu công nghiệp tại TP.Huế, nhu cầu thuê kho xưởng đang ngày càng tăng cao. Các doanh nghiệp tìm kiếm kho xưởng với vị trí thuận tiện, cơ sở vật chất tốt nhằm phục vụ hoạt động sản xuất, đóng gói và lưu trữ hàng hóa.
Khu công nghiệp tại TP.Huế
TP.Huế hiện có một số khu công nghiệp trọng điểm đang thu hút đầu tư như Khu công nghiệp Phú Bài, Khu công nghiệp Bình Điền, và Khu công nghiệp Tứ Hạ. Các khu công nghiệp này đều có hệ thống hạ tầng đồng bộ, nguồn nhân lực dồi dào và môi trường đầu tư thuận lợi.
Môi giới nhà xưởng tại TP.Huế
Dịch vụ môi giới nhà xưởng tại TP.Huế đang phát triển nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp tìm kiếm mặt bằng phù hợp với nhu cầu sản xuất. Các công ty môi giới chuyên nghiệp cung cấp giải pháp đa dạng từ kho xưởng nhỏ đến diện tích lớn, giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian và nguồn lực trong quá trình triển khai kinh doanh tại địa phương.
